مشاوره حقوقی انحصار وراثت

ارث به فرزند خوانده

مشاوره حقوقی آنلاین

ارث به فرزندخوانده در ایران

در حال حاضر، در نظام حقوقی ایران، فرزندخوانده از پدر و مادرخوانده خود ارث نمی‌برد.

این موضوع به دو دلیل ریشه در فقه شیعه و قانون مدنی ایران دارد:

1. نسب در فقه شیعه:

  • در فقه شیعه، ارث به کسانی تعلق می‌گیرد که از طریق نسب با متوفی در ارتباط باشند.
  • نسب از طریق ولادت مشروع ایجاد می شود و فرزندخوانده از طریق ولادت مشروع با پدر و مادرخوانده خود ارتباط نسبی ندارد.

2. قانون مدنی ایران:

  • قانون مدنی ایران نیز در ماده 861 خود اعلام می دارد که “فرزندخواندگی از موجبات ارث نمی باشد.”
  • این ماده قانونی در تطابق با احکام فقه شیعه به تصویب رسیده است.

تبعات قانونی عدم ارث بردن فرزندخوانده:

  • با توجه به اینکه فرزندخوانده از پدر و مادرخوانده خود ارث نمی‌برد، در صورت فوت آنها، اموال و دارایی‌هایشان به سایر وراث قانونی آنها (مانند همسر، فرزندان بیولوژیکی، پدر و مادر، و …) می‌رسد.
  • این موضوع می‌تواند در برخی موارد مشکلاتی را برای فرزندخوانده ها ایجاد کند، به خصوص اگر از نظر مالی به پدر و مادرخوانده خود وابسته باشند.

راه حل های جایگزین برای حمایت از فرزندخوانده ها:

  • با وجود اینکه فرزندخوانده ها از پدر و مادرخوانده خود ارث نمی‌برند، اما راه حل هایی برای حمایت از آنها در قانون پیش بینی شده است.
  • یکی از این راه حل ها، وصیت است.
  • پدر و مادرخوانده می‌توانند با تنظیم وصیت نامه، بخشی از اموال خود را به فرزندخوانده خود واگذار کنند.
  • علاوه بر این، حمایت های عاطفی و مالی از طرف پدر و مادرخوانده نیز می تواند تا حدودی جبران نبود ارث را برای فرزندخوانده ها بکند.

نکته مهم:

  • قوانین مربوط به ارث در ایران پیچیده و دارای ظرافت های خاصی است.
  • در صورت داشتن سوال یا مشکل در این زمینه، باید به یک وکیل مجرب مرجعه کنید.

 

 

قوانین مربوط به فرزندخوانده در ایران (سال 1403):

فرزندخواندگی در ایران تابع قوانین متعددی است که در ادامه به مهمترین آنها اشاره خواهیم کرد:

1. قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی‌سرپرست و بدسرپرست مصوب ۱۳۹۲:

  • این قانون مرجع اصلی در خصوص فرزندخواندگی در ایران است.
  • در این قانون شرایط واگذاری کودکان به خانواده های متقاضی فرزندخواندگی، وظایف و تعهدات سرپرستان، حقوق و تکالیف فرزندخوانده و موارد مربوط به فسخ سرپرستی فرزندخوانده規定 شده است.

2. آئین‌نامه اجرایی ماده ۲۲ قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی‌سرپرست و بدسرپرست مصوب ۱۳۹۴:

  • این آیین‌نامه به تفصیل شرایط و ضوابط واگذاری کودکان به خانواده های متقاضی فرزندخواندگی را تشریح می کند.
  • مواردی مانند شرایط سنی، وضعیت تأهل، تمکن مالی، عدم سوء پیشینه و سلامت جسمی و روانی متقاضیان فرزندخواندگی در این آیین‌نامه بررسی شده است.

3. آئین‌نامه اجرایی ماده ۳۶ قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی‌سرپرست و بدسرپرست مصوب ۱۳۹۴:

  • این آیین‌نامه به نحوه ی بررسی صلاحیت متقاضیان فرزندخواندگی و همچنین نحوه ی معرفی و واگذاری کودکان به آنها می پردازد.
  • در این آیین‌نامه وظایف و تعهدات سازمان بهزیستی در قبال کودکان و خانواده های فرزندخوانده نیز تبیین شده است.

موارد قابل ذکر:

  • فرزندخواندگی در ایران فقط در مورد کودکان بی‌سرپرست یا بدسرپرست امکان پذیر است.
  • متقاضیان فرزندخواندگی باید شرایط لازم را از نظر سنی، تأهل، تمکن مالی، عدم سوء پیشینه و سلامت جسمی و روانی داشته باشند.
  • فرآیند فرزندخواندگی توسط سازمان بهزیستی انجام می شود.
  • متقاضیان فرزندخواندگی باید پس از طی مراحل قانونی و بررسی صلاحیت، دوره های آموزشی لازم را نیز بگذرانند.
  • پس از واگذاری فرزند به خانواده ی متقاضی، نظارت بر وضعیت کودک توسط سازمان بهزیستی ادامه خواهد داشت.

منابع قانونی:

  • قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی‌سرپرست و بدسرپرست مصوب ۱۳۹۲
  • آئین‌نامه اجرایی ماده ۲۲ قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی‌سرپرست و بدسرپرست مصوب ۱۳۹۴
  • آئین‌نامه اجرایی ماده ۳۶ قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی‌سرپرست و بدسرپرست مصوب ۱۳۹۴