مشاوره حقوقی وصول مطالبات

نحوه ابطال سفته مشاوره حقوقی

مشاوره حقوقی آنلاین

نحوه ابطال سفته در ایران

برای ابطال سفته در ایران، دو راه وجود دارد:

1. ابطال سفته از طریق مراجع قضایی:

  • ارائه دادخواست: اولین قدم برای ابطال سفته از طریق مراجع قضایی، ارائه دادخواست به دادگاه عمومی محل اقامت صادرکننده سفته است.
  • دلایل و مستندات: در دادخواست باید دلایل و مستندات مربوط به ابطال سفته، مانند فقدان رضایت، غبن، جعل، و یا پرداخت وجه سفته ارائه شود.
  • رسیدگی دادگاه: دادگاه پس از بررسی دادخواست و دلایل و مستندات ارائه شده، در صورت اثبات بطلان سفته، حکم به ابطال آن صادر می‌کند.

2. ابطال سفته از طریق توافق با دارنده سفته:

  • مذاکره: در این روش، صادرکننده سفته با دارنده آن مذاکره کرده و سعی می‌کند تا او را به رضایت به ابطال سفته راضی کند.
  • توافق کتبی: در صورت توافق طرفین، توافق باید به صورت کتبی تنظیم و امضا شود.
  • استرداد سفته: پس از توافق و تنظیم سند کتبی، دارنده سفته باید آن را به صادرکننده تحویل دهد.

نکاتی ‌که ‌باید ‌در ‌مورد ‌ابطال ‌سفته ‌به ‌آنها ‌توجه ‌کرد:

  • ابطال سفته از طریق مراجع قضایی، روشی مطمئن‌تر و تضمینی‌تر است.
  • در صورتی که دارنده سفته از رضایت به ابطال آن خودداری کند، صادرکننده سفته باید از طریق مراجع قضایی اقدام کند.
  • هزینه‌های مربوط به ابطال سفته از طریق مراجع قضایی، طبق تعرفه قوه قضائیه محاسبه می‌شود.
  • صادرکننده سفته باید مراقب باشد که سفته را به هر کسی امضا و واگذار نکند.
  • در صورت فقدان یا سرقت سفته، باید مراتب را به مراجع قضایی و انتظامی اعلام کند.

قوانین ابطال سفته در ایران:

ابطال سفته به معنای لغو اعتبار و بی‌اثر کردن آن است. در قانون ایران، موارد مختلفی برای ابطال سفته وجود دارد که در ادامه به آنها اشاره می‌کنم:

1.  (پرداخت کامل وجه سفته):

اولین و مهم‌ترین دلیل ابطال سفته، پرداخت کامل وجه آن توسط صادر کننده است. در این صورت، دارنده سفته موظف است که سفته را به صادر کننده مسترد کند یا آن را باطل کند.

2. ایرادات شکلی:

  • مهر و امضای جعلی: اگر ثابت شود که مهر و امضای مندرج در سفته جعلی است، سفته باطل می‌شود.
  • غیرموقتی بودن تاریخ سفته: تاریخ سفته باید در زمان صدور آن نوشته شود و اگر تاریخ درج شده در سفته مربوط به گذشته باشد، سفته باطل است.
  • ذکر نشدن مبلغ سفته: مبلغ سفته باید به طور واضح و خوانا در آن نوشته شده باشد. در غیر این صورت، سفته باطل خواهد بود.
  • سفیدی سفته: اگر در سفته جاهای خالی وجود داشته باشد و دارنده سفته آنها را پر کند، سفته باطل می‌شود.

3. ایرادات ماهوی:

  • فقدان یا فساد عوض: اگر معامله‌ای که برای آن سفته صادر شده است باطل یا فاسد باشد، سفته نیز باطل خواهد شد.
  • اشتباه: اگر در صدور سفته اشتباهی رخ داده باشد، صادر کننده می‌تواند ابطال آن را تقاضا کند.
  • سوء استفاده از سفته: اگر دارنده سفته از آن سوء استفاده کند، صادر کننده می‌تواند ابطال آن را تقاضا کند.

نحوه ابطال سفته:

صادر کننده سفته برای ابطال آن می‌تواند به یکی از دو طریق زیر اقدام کند:

  • طرح دعوی در دادگاه: صادر کننده سفته می‌تواند با طرح دعوی در دادگاه حقوقی، ابطال سفته را تقاضا کند. در این دعوا، باید دلیل یا دلایل ابطال سفته به طور کامل به دادگاه ارائه شود.
  • مراجعه به اداره ثبت اسناد و املاک: اگر سفته در اداره ثبت اسناد و املاک ثبت شده باشد، صادر کننده سفته می‌تواند با مراجعه به این اداره و ارائه مدارک لازم، ابطال آن را تقاضا کند.

نکات مهم:

  • ابطال سفته یک امر حقوقی است و برای انجام آن باید به یک وکیل یا حقوقدان مراجعه کرد.
  • هزینه‌های ابطال سفته بر اساس تعرفه‌های قانونی محاسبه می‌شود.
  • ابطال سفته فقط در صورتی ممکن است که دلیل یا دلایل قانونی برای آن وجود داشته باشد.

 

 

نکات حقوقی ابطال سفته:

موارد قابل ابطال سفته:

  • جعل سفته: در صورتی که ثابت شود سفته جعلی است، می‌توان ابطال آن را از دادگاه درخواست کرد.
  • غیراخلاقی بودن علت صدور سفته: در صورتی که علت صدور سفته خلاف اخلاق و نظم عمومی باشد، می‌توان ابطال آن را از دادگاه درخواست کرد.
  • فقدان شرایط شکلی: سفته باید دارای شرایط شکلی مقرر در قانون باشد، در غیر این صورت باطل خواهد بود.
  • فوت یا حجر صادر کننده سفته: در صورت فوت یا حجر صادر کننده سفته، ورثه یا امین وی می‌توانند ابطال سفته را از دادگاه درخواست کنند.
  • انقضای تاریخ سفته: سفته دارای تاریخ است و پس از انقضای آن تاریخ قابل وصول نیست.
  • تادیه یا ايفای تعهد: در صورتی که تعهد مندرج در سفته تادیه یا ایفا شده باشد، می‌توان ابطال آن را از دادگاه درخواست کرد.
  • صلح یا سازش: در صورتیکه دارنده سفته و صادر کننده آن با یکدیگر صلح یا سازش کنند، می‌توان ابطال سفته را از دادگاه درخواست کرد.

نحوه ابطال سفته:

  • برای ابطال سفته باید به دادگاه عمومی حقوقی محل اقامت خوانده (دارنده سفته) مراجعه کرد.
  • خواهان (صادر کننده سفته) باید دادخواست ابطال سفته را به همراه مدارک و مستندات به دادگاه ارائه کند.
  • دادگاه پس از رسیدگی به پرونده و بررسی مدارک و مستندات، در خصوص ابطال یا عدم ابطال سفته تصمیم‌گیری خواهد کرد.

نکات مهم:

  • ابطال سفته از طریق دادخواست و رسیدگی دادگاهی انجام می‌شود.
  • برای اثبات ادعای خود در خصوص ابطال سفته، باید مدارک و مستندات کافی ارائه کنید.
  • در صورتیکه مدارک و مستندات کافی برای اثبات ادعای خود نداشته باشید، دادگاه دعوای شما را رد خواهد کرد.
  • می‌توانید برای انجام مراحل قانونی ابطال سفته از وکیل یا متخصص حقوقی کمک بگیرید.

 

 

موارد قابل ابطال سفته در قانون ایران:

1. جعل سفته:

  • در صورتی که ثابت شود سفته جعلی است و توسط صادر کننده واقعی آن امضا نشده است، می توان ابطال آن را از دادگاه درخواست کرد. جعل سفته از جمله اقدامات کیفری نیز محسوب می شود و صادر کننده جعلی سفته می تواند مورد پیگرد قانونی قرار گیرد.

2. غیراخلاقی بودن علت صدور سفته:

  • اگر انگیزه و هدف از صدور سفته خلاف اخلاق حسنه و نظم عمومی باشد، ابطال آن از طریق مراجع قضایی قابل پیگیری است. به عنوان مثال، سفته ای که برای قمار، رشوه، یا معاملات غیرقانونی صادر شده باشد، قابل ابطال است.

3. فقدان شرایط شکلی:

  • مطابق با قانون، سفته باید دارای مشخصات و شرایط شکلی خاصی مانند تاریخ صدور، مبلغ، امضا و مهر صادر کننده باشد. در غیر این صورت، سفته از نظر قانونی باطل خواهد بود و نیازی به ابطال آن از طریق دادگاه نیست.

4. فوت یا حجر صادر کننده سفته:

  • در صورت فوت یا حجر (از دست دادن اهلیت قانونی) صادر کننده سفته، ورثه یا امین وی می توانند برای ابطال سفته به مراجع قضایی مراجعه کنند.

5. انقضای تاریخ سفته:

  • سفته دارای تاریخ صدور و تاریخ سررسید است. اگر سفته در تاریخ مقرر پرداخت نشود، دارنده آن می تواند برای وصول وجه آن به مراجع قانونی مراجعه کند. اما پس از انقضای تاریخ سررسید، دیگر امکان اقامه دعوی برای وصول وجه سفته وجود ندارد و نیازی به ابطال آن از طریق دادگاه نیست.

6. تادیه یا ایفای تعهد:

  • اگر تعهدی که برای آن سفته صادر شده است، به طور کامل تادیه یا ایفا شده باشد، می توان ابطال سفته را از دادگاه درخواست کرد. به عنوان مثال، اگر سفته ای برای خرید یک کالا صادر شده باشد و ثمن معامله به طور کامل پرداخت شده باشد، می توان ابطال سفته را از دادگاه درخواست کرد.

7. صلح یا سازش:

  • در صورتی که دارنده سفته و صادر کننده آن با یکدیگر در خصوص تعهد مندرج در سفته به صلح یا سازش برسند، می توانند ابطال سفته را از دادگاه درخواست کنند.

8. سایر موارد:

  • علاوه بر موارد ذکر شده در بالا، در برخی موارد دیگر نیز ممکن است ابطال سفته از طریق مراجع قضایی قابل پیگیری باشد. به عنوان مثال، در صورتی که ثابت شود سفته به اشتباه صادر شده است یا در اثر اکراه یا فریب از صادر کننده سفته گرفته شده است، می توان ابطال آن را از دادگاه درخواست کرد.

نکات مهم:

  • برای ابطال سفته باید به دادگاه عمومی حقوقی محل اقامت خوانده (دارنده سفته) مراجعه کرد.
  • خواهان (صادر کننده سفته) باید دادخواست ابطال سفته را به همراه مدارک و مستندات به دادگاه ارائه کند.
  • دادگاه پس از رسیدگی به پرونده و بررسی مدارک و مستندات، در خصوص ابطال یا عدم ابطال سفته تصمیم‌گیری خواهد کرد.
  • در صورتیکه مدارک و مستندات کافی برای اثبات ادعای خود نداشته باشید، دادگاه دعوای شما را رد خواهد کرد.
  • می توانید برای انجام مراحل قانونی ابطال سفته از وکیل یا متخصص حقوقی کمک بگیرید.

 

 

انقضای تاریخ سفته در ایران

سفته یک سند تجاری است که به موجب آن صادر کننده متعهد می‌شود که مبلغ مشخصی را در تاریخ معینی به دارنده سفته پرداخت کند. در صورتی که تاریخ سفته فرا برسد و صادر کننده آن را پرداخت نکند، دارنده سفته می‌تواند از طریق مراجع قانونی برای وصول وجه آن اقدام کند.

اما آیا انقضای تاریخ سفته به معنای از بین رفتن اعتبار آن و عدم امکان وصول وجه آن است؟

پاسخ منفی است.

در قانون ایران، انقضای تاریخ سفته موجب سقوط حق مطالبه وجه آن توسط دارنده سفته نمی‌شود. به عبارت دیگر، دارنده سفته حتی پس از انقضای تاریخ آن نیز می‌تواند برای وصول وجه سفته از طریق مراجع قانونی اقدام کند.

با این حال، انقضای تاریخ سفته برخی از آثار و پیامدهای حقوقی را به دنبال دارد که در ادامه به آنها اشاره می‌کنم:

  • از بین رفتن اماره ثمن: طبق قانون، سفته تا زمانی که تاریخ آن فرا نرسیده باشد، اماره ثمن معامله (یعنی دلیلی بر وقوع معامله و مبلغ آن) محسوب می‌شود. اما پس از انقضای تاریخ سفته، این اماره از بین می‌رود و دارنده سفته برای اثبات وقوع معامله و مبلغ آن باید به سایر ادله اثباتی مانند شهادت شهود یا سند کتبی تمسک کند.
  • تغییر در صلاحیت رسیدگی: دعوای مطالبه وجه سفته تا زمانی که تاریخ آن فرا نرسیده باشد، در صلاحیت دادگاه محل صدور سفته است. اما پس از انقضای تاریخ سفته، این دعوا در صلاحیت دادگاه محل اقامت خوانده (صادر کننده سفته) خواهد بود.
  • افزایش هزینه‌ها: در صورتی که دارنده سفته پس از انقضای تاریخ آن برای وصول وجه آن اقدام کند، باید علاوه بر هزینه‌های دادرسی، هزینه‌های تأخیر و تمرد از تعهد را نیز به صادر کننده سفته پرداخت کند.

نکات مهم:

  • دارنده سفته باید توجه داشته باشد که هر چه زودتر برای وصول وجه آن اقدام کند، بهتر است. زیرا با گذشت زمان، اثبات وقوع معامله و مبلغ آن دشوارتر خواهد شد.
  • در صورتی که صادر کننده سفته از پرداخت وجه آن امتناع کند، دارنده سفته می‌تواند از طریق صدور اجراییه و توقیف اموال او به وصول وجه سفته برسد.
  • برای طرح دعوای مطالبه وجه سفته، باید به وکیل یا حقوقدان مراجعه کرد.