سهم الارث پدر بزرگ و مادر بزرگ از پدر
در نظام حقوقی ایران، ارث به دو دسته تقسیم می شود:
- ارث نسبی: به خویشاوندان نسبی مانند پدر، مادر، فرزندان، نوه ها و اجداد تعلق می گیرد.
- ارث سببی: به خویشاوندان سببی مانند همسر، زوجین و زن و شوهر متوفی تعلق می گیرد.
پدر بزرگ و مادر بزرگ از جمله اجداد محسوب می شوند و در طبقه سوم وراث قرار دارند.
طبق ماده 1138 قانون مدنی، اگر از طبقه اول و دوم وراث کسی نباشد، ارث به پدر و مادر می رسد.
سهم الارث پدر و مادر بزرگ از پدر در صورتی که از طبقه اول و دوم وراث (فرزندان و همسر) کسی نباشد، به شرح زیر است:
- پدر: دو سهم
- مادر: یک سهم
نکته مهم:
- اگر از پدر و مادر فقط یکی زنده باشد، تمام ارث به او می رسد.
- در صورت فوت هر دوی پدر و مادر، ارث آنها به فرزندانشان می رسد و پدربزرگ و مادربزرگ در این حالت ارثی نمی برند.
- اگر از فرزندان فقط یکی زنده باشد، تمام ارث به او می رسد و پدربزرگ و مادربزرگ در این حالت هم ارثی نمی برند.
مواردی که پدربزرگ و مادربزرگ از پدر ارث نمی برند:
- در صورتی که از طبقه اول و دوم وراث (فرزندان و همسر) کسی زنده باشد.
- در صورتی که پدر و مادر از فرزندانشان ناقص العقل یا مجنون باشند.
- در صورتی که پدر و مادر کافر باشند و فرزندشان مسلمان باشد.
در قانون ارث ایران، پدربزرگ و مادربزرگ از فرزندان خود ارث نمیبرند.
بنابراین، پدر بزرگ و مادربزرگ شما از مادرتان ارثی نمیبرند.
ارث مادرتان پس از فوت ایشان، بین شما و خواهر و برادرانتان به طور مساوی تقسیم میشود.
به عبارت دیگر، هر کدام از شما و خواهر و برادرانتان یک ششم از ماترک مادرتان را ارث میبرید.
البته در برخی موارد، ممکن است سهم الارث شما و خواهر و برادرانتان به طور مساوی نباشد.
برای مثال:
- اگر مادرتان وصیت کرده باشد که بخشی از اموالش را به شخص دیگری بدهد، سهم الارث شما و خواهر و برادرانتان از ماترک باقیمانده محاسبه خواهد شد.
- اگر یکی از شما یا یکی از خواهر و برادرانتان فوت کرده باشد و فرزند داشته باشد، فرزندان او به جای او ارث میبرند.
برای محاسبه دقیق سهم الارث خود و خواهر و برادرانتان، میتوانید به یک وکیل یا حقوقدان مراجعه کنید.
سهم الارث پدربزرگ و مادربزرگ از فرزند
در نظام حقوقی ایران، پدربزرگ و مادربزرگ در صورتی که نوهای داشته باشند و نوه قبل از فوت پدر یا مادرش فوت کند، از نوه خود ارث میبرند.
میزان سهم الارث پدربزرگ و مادربزرگ از نوه در دو حالت متفاوت است:
1. در صورت وجود فرزند برای نوه:
- در این حالت، پدربزرگ و مادربزرگ هر کدام یک ششم ماترک نوه را به ارث میبرند.
- به عبارت دیگر، مجموع سهم الارث پدربزرگ و مادربزرگ از نوه یک سوم ماترک نوه خواهد بود.
2. در صورت عدم وجود فرزند برای نوه:
- در این حالت، اگر نوهای که فوت کرده است، فرزندی نداشته باشد، پدربزرگ و مادربزرگ هر کدام یک سوم ماترک نوه را به ارث میبرند.
- به عبارت دیگر، مجموع سهم الارث پدربزرگ و مادربزرگ از نوه دو سوم ماترک نوه خواهد بود.
نکات مهم:
- اگر نوهای که فوت کرده است، پدر یا مادرش زنده باشند، پدربزرگ و مادربزرگ در طبقه دوم وراث قرار میگیرند و فقط در صورتی که نوه فرزندی نداشته باشد، ارث میبرند.
- اگر نوهای که فوت کرده است، هیچ وراثی در طبقه اول و دوم نداشته باشد، پدربزرگ و مادربزرگ در طبقه سوم وراث قرار میگیرند و تمام ماترک نوه به آنها میرسد.
- در صورتی که نوهای که فوت کرده است، وصیتی داشته باشد، وصیت او تا حداکثر ثلث ماترک معتبر است و مابقی ماترک طبق قانون ارث بین وراث تقسیم میشود.
سهم الارث پدر بعد از مرگ فرزند
در نظام حقوقی ایران، ارث به دو دسته تقسیم می شود:
- ارث نسبی: به خویشاوندان نسبی مانند پدر، مادر، فرزندان، نوه ها و اجداد تعلق می گیرد.
- ارث سببی: به خویشاوندان سببی مانند همسر، زوجین و زن و شوهر متوفی تعلق می گیرد.
پدر از جمله وراث طبقه اول محسوب می شود و در صورت فوت فرزند، به او ارث می رسد.
سهم الارث پدر بعد از مرگ فرزند به عوامل مختلفی بستگی دارد، از جمله:
- تعداد وراث: اگر فرزندانی از متوفی به جا مانده باشد، پدر در کنار آنها ارث می برد. سهم الارث پدر در این حالت به تعداد فرزندان بستگی دارد.
- جنسیت فرزند: اگر فرزند پسر باشد، سهم الارث پدر دو برابر سهم الارث دختر است.
- وجود همسر: اگر فرزند متاهل باشد، همسر او نیز سهمی از ارث می برد. سهم الارث همسر یک چهارم اموال متوفی است.
در حالت کلی، سهم الارث پدر بعد از مرگ فرزند به شرح زیر است:
- اگر فقط یک فرزند پسر وجود داشته باشد: پدر دو سهم و فرزند پسر یک سهم می برد.
- اگر فقط یک فرزند دختر وجود داشته باشد: پدر دو سهم و فرزند دختر یک سهم می برد.
- اگر دو فرزند پسر وجود داشته باشد: پدر یک سهم و هر کدام از فرزندان پسر یک سهم می برند.
- اگر دو فرزند دختر وجود داشته باشد: پدر یک سهم و هر کدام از فرزندان دختر نیم سهم می برند.
- اگر یک فرزند پسر و یک فرزند دختر وجود داشته باشد: پدر یک سهم، فرزند پسر دو سهم و فرزند دختر یک سهم می برد.
نکته مهم:
- اگر از فرزند نوه ای به جا مانده باشد، در این صورت نوه ها در طبقه دوم وراث قرار می گیرند و در کنار پدر (از طبقه اول) ارث می برند.
- در صورت فوت هر دوی پدر و مادر، ارث آنها به فرزندانشان می رسد و پدربزرگ و مادربزرگ در این حالت ارثی نمی برند.
- اگر از فرزندان فقط یکی زنده باشد، تمام ارث به او می رسد و پدربزرگ و مادربزرگ در این حالت هم ارثی نمی برند.
مواردی که پدر از فرزند ارث نمی برد:
- در صورتی که پدر کافر باشد و فرزندش مسلمان باشد.
- در صورتی که پدر قاتل فرزندش باشد.
سهم الارث مادر بعد از مرگ فرزند در ایران
در قانون ارث ایران، مادر در صورت فوت فرزند خود، از او ارث میبرد.
میزان سهم الارث مادر به تعداد وراث دیگر و جنسیت فرزند بستگی دارد.
در حالت کلی، سهم الارث مادر در موارد زیر به شرح زیر است:
- اگر فرزند فقط یک مادر داشته باشد: مادر یک سوم از ماترک فرزند خود را ارث میبرد.
- اگر فرزند فقط یک مادر و یک پدر داشته باشد: مادر یک ششم و پدر یک ششم از ماترک فرزند خود را ارث میبرند.
- اگر فرزند علاوه بر مادر و پدر، پدر بزرگ یا مادربزرگ پدری یا مادری نیز داشته باشد: مادر یک ششم و پدر یک ششم و هر کدام از پدر بزرگ و مادربزرگ پدری یا مادری یک ششم از ماترک فرزند خود را ارث میبرند.
- اگر فرزند فقط یک مادر و چند خواهر و برادر داشته باشد: مادر یک ششم و هر کدام از خواهر و برادران یک ششم از ماترک فرزند خود را ارث میبرند.
- اگر فرزند فقط یک مادر و چند خواهر و برادر و یک پدر بزرگ یا مادربزرگ پدری یا مادری داشته باشد: مادر یک ششم و پدر یک ششم و هر کدام از خواهر و برادران یک ششم و هر کدام از پدر بزرگ و مادربزرگ پدری یا مادری یک ششم از ماترک فرزند خود را ارث میبرند.
نکاتی در مورد سهم الارث مادر:
- اگر فرزند فوت شده متاهل باشد، همسر او نیز از او ارث میبرد.
- اگر فرزند فوت شده وصیت کرده باشد، سهم الارث وراث مطابق با وصیت نامه او تعیین خواهد شد.
- محاسبه دقیق سهم الارث مادر و سایر وراث، نیاز به بررسی دقیق شرایط هر پرونده دارد و توصیه میشود که برای این کار از یک وکیل یا حقوقدان مجرب کمک بگیرید.